Đôi điều suy nghĩ về mô hình HTX Nông nghiệp Đà Nẵng từ mô hình HTX Nông Nghiệp EverGrowth

        Xem với cỡ chữ    

HTX Nông Nghiệp EverGrowth thành lập ngày 29/03/2004, với sự hỗ trợ của dự án Nâng cao Đời sống Nông thôn tỉnh Sóc Trăng (IRLP). Hệ thống thu mua sữa bắt đầu hoạt động ngày 20/12/2004. HTX hoạt động chủ yếu tại 03 huyện (trước đây là 04 huyện): Trần Đề, Mỹ Tú, Châu Thành và thành phố Sóc Trăng:

Khi mới thành lập HTX năm 2004 chỉ có 174 xã viên, với 174 con bò sữa được dự án hỗ trợ. Hiện tại HTX có 2.298 thành viên (đại diện hộ gia đình), với tổng số đàn bò: 6.084 con, Hộ thành viên có nhiều bò nhất là 70 con. Lượng sữa trung bình HTX thu mua hàng ngày là 26 tấn.

Vốn góp tối thiểu của mỗi Thành viên tham gia HTX là 1 triệu đồng, đến nay, tổng số vốn điều lệ của HTX đạt 1,8 tỉ đồng. Tổng số vốn chủ sở hữu: 49,3 tỉ VNĐ, Tổng giá trị tài sản là: 35,9 tỉ VNĐ

HTX hoạt động theo cơ chế Hiệp hội và Doanh nghiệp, tách bạch chức năng quản trị (theo cơ chế Hiệp hội ) và điều hành HTX (theo theo cơ chế Doanh nghiệp. Thành viên bầu Hội đồng quản trị, Hội đồng quản trị thuê Giám đốc điều hành hoạt động HTX, Giám đốc thuê nhân viên để phục vụ Thành viên HTX, Theo đó HTX chỉ trả lương cho 32 nhân viên để phục vụ cho 2.298 thành viên HTX.

HTX hoạt động dưa trên Ba nguyên tắc cơ bản, một là Nguyên tắc phục vụ với giá thấp nhất có thể được; hai là Nguyên tắc phân chia theo tỉ lệ sử dụng dịch vụ (Sau khi quyết toán năm tài chính, thành viên sẽ được phân chia thặng dư 60%, cụ thể là phân chia lợi nhuận cho thành viên dựa vào tổng số lượng sữa thành viên đã giao bán cho HTX trong mỗi năm), ba là Nguyên tắc tự chủ về tài chính.

HTX cung ứng các Dịch vụ đầu vào như : Cung cấp thức ăn tinh; Cung cấp thuốc thú y; Cung cấp máy vắt sữa, máy cắt cỏ; Cung cấp khoáng, vitamin; Can nhôm, xô nhôm, khăn, vải lược sữa...; Sữa bột thay thế nuôi bê, đệm bò; Gieo tinh nhân tạo cải thiện chất lượng con giống; Khám và điều trị các bệnh trên bò sữa; Hướng dẫn kỹ thuật trồng cỏ, các giống cỏ (cỏ xả, cỏ voi, cỏ Cysteria...); Các kỹ thuật về chuồng trại (có bản thiết kế chuẩn về chuồng trại nuôi bò); Hướng dẫn kỹ thuật chăn nuôi bò từng giai đoạn (bê sơ sinh, hậu bị, sinh sản...) và

Dịch vụ đầu ra: Thu mua toàn bộ sữa tươi của thành viên thông qua hệ thống thu mua do HTX đầu tư xây dựng và bán cho các công ty sữa như Cô gái Hà Lan, Vinamilk ... việc cung ứng dịch vụ đầu vào, HTX cho thành viên nợ (nếu Thành viên không thanh toán ngay) và trừ dần vào sản lượng sữa mà Thành viên giao dịch với HTX, Do đó giảm thiểu tối đa số nợ của thành viên.

Thành viên tham gia HTX là tự nguyện, góp vốn tham gia xây dựng HTX và sử dụng dịch vụ của HTX. Thành viên chỉ bán sữa cho HTX, không bán ra ngoài, ngược lại HTX chỉ mua sữa của Thành viên, không mua sữa hộ nông dân không tham gia HTX. Chúng tôi đi đến 01 hộ Thành viên HTX, thành viên này có đàn bò 15 con và 4 công đất để trồng cỏ nuôi bò (phân bò dùng bón cho cỏ), hệ thống chuồng trại của Thành viên được thiết kế theo khuôn mẫu của HTX; quy trình chăn nuôi, thu hoạch sữa dược HTX quản lý nghiêm ngặt từ chất lượng con giống, cỏ nuôi bò, phòng trừ bệnh tật ..., mỗi con bò có mã số quản lý riêng

Kết quả đạt được của HTX đáng trân trọng, Số lượng thành viên, Đàn bò sữa, Doanh thu, thu nhập tăng từng năm, chất lượng sữa ổn định qua nhiều năm, Đời sống thành viên ổn định, nhiều hộ thoát nghèo và vươn lên khá giả.

Từ mô hình hoạt động của HTX Nông nghiệp EverGrowth, có thể rút ra một số nội dung để các HTX Nông nghiệp thành phố tham khảo trong xây dưng và phát triển HTX.

1. Thành viên. Phải tham gia HTX tích cực, điều đó có nghĩa là Thành viên phải góp vốn (để khẳng định tư cách thành viên) và phải sử dụng dịch vụ của HTX. Trừ Thành viên của các HTX Nông nghiệp thành phố Đà Nẵng (HTXNNTPDN) thành lập từ những năm 1977, 1978 cung cấp dịch vụ đầu vào cho thành viên SXNN, còn lại, các thành viên các HTX rau, nấm … thiếu sự trung thành với HTX, quan hệ kinh tế lõng lẽo, sản lượng giao dịch với Thành viên hầu như … không có gì, thậm chí thành viên chưa góp vốn. Tham gia tích cực cũng không có nghĩa là HTX cung ứng cái gì sử dụng cái nấy mà Thành viên phải đặt hàng dịch vụ cho HTX, để thoã mãn nhu cầu của mình, cũng như nhu cầu chung mà các thành viên cần hợp tác, những nội dung này thường được đưa ra tại Đại hội thành viên thường niên mà các thành viên dùng quyền làm chủ của mình để biểu quyết tại đại hội.

2. Kết nạp rộng rãi thành viên; HTX luôn kết nạp rộng rãi thành viên, thành viên tăng qua các năm, từ 174 thành viên người Khơ-me tại huyện Trần Đề, đến nay đã tăng lên hơn 2200 thành viên, địa bàn hoạt động cũng được mở rộng sang Thành phố Sóc Trăng và các huyện Châu Thành, Mỹ Tú … HTX phải mở thêm các điểm thu mua sữa, tạo điều kiện cho Thành viên giao dịch sữa với HTX. Điều đó gia tăng hiệu quả hoạt động của HTX.

3. Đội ngũ cán bộ HTX năng động, tâm huyết. Đây là yếu tố quyết định đối với HTX, Cán bộ quản lý HTX phải năng động, có trình độ, có kiến thức chuyên môn, am hiểu luật pháp, nhất là luật HTX, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm.

4. Cơ chế hoạt động tuân thủ theo luật HTX, bảo đảm chức năng quản trị và điều hành HTX. Ngay từ khi thành lập, HTX đã xác định, HTX phải cung ứng dịch vụ cho thành viên, thành viên phải góp vốn và sử dụng dịch vụ của HTX, Thu nhập của HTX phân phối theo sản lượng sữa Thành viên giao dịch với HTX. Do vậy, sau khi Luật HTX 2012 ra đời, HTX EVERGROWTH không phải đăng ký lại. HTX tách bạch chức năng quản lý của Hội đồng quản trị theo cơ chế Hiệp hội (tự nguyện)và chức năng điều hành HTX của Giám đốc (thuê và trả lương cho Giám đốc HTX). Giám đốc thuê nhân viên (trả lương) để phục vụ cho Thành viên-là những ông chủ của HTX. Ban kiểm soát hoạt động độc lập, kiểm tra giám sát hoạt động của HTX, ký xác nhận hàng tháng kết quả kinh doanh của HTX, được thành viên tin tưởng.

5. HTX cung ứng dịch vụ cho Thành viên những sản phẩm dịch vụ mà thành viên cần chứ không phải là sản phẩm dịch vụ HTX có sẵn, dể làm. Các HTX NN TP ĐN chủ yếu cung ứng dịch vụ đầu vào cho thành viên (nhiều cơ quan đơn vị hỗ trợ thành viên thông qua HTX dịch vụ đầu vào) như làm đất, thủy nông, BVTV, giống, … những dịch vụ này thường là những dịch vụ có sẵn, dể làm và có thể cho thành viên nợ. Và nợ gối đầu từ năm này qua năm khác, công tác thu nợ của HTX cũng khá nan giải, phải nhờ chỉnh quyền địa phương hỗ trợ. Thậm chí có HTX, các ông chủ (Thành viên) tiêu dùng luôn số vốn góp của mình. Trong thời gian đến, dự báo sản lượng sữa sẽ tăng, thành viên ngày càng nhiều, HTX xây dưng Nhà máy chế biến sữa nhằm đa dạng hóa các sản phẩm từ sữa (đang thi công), bảo đảm rằng sữa của Thành viên được HTX mua hết, không ai bị bỏ rơi phía sau như thông điệp của Liên minh HTX Quốc tế.

6. Phân phối thu nhập cho thành viên theo mức độ sử dụng sản phẩm dịch vụ là chủ yêu, gia tăng tinh thần hợp tác : đây là một trong ba nguyên tắc hoạt động của HTX ngay từ những ngày đầu mới thành lập (2004) và phù hợp với luật khi mà luật HTX 2012 chưa thông qua. HTX công khai hàng tháng kết quả hoạt động SXKD của HTX có xác nhận của BKS HTX, do đó thành viên nắm được giá trị sản lượng sữa giao dịch với HTX, thu nhập được phân phối vào cuối năm là bao nhiêu ?….nhiều lần tham dự Đại hội thành viên các HTXNNTPDN Tôi đã khuyến nghị với Đại hội, với HDQT, Giám đốc HTX, có thể do thu nhập nhỏ quá, phân phối ra thì cũng không bao nhiêu, một số HTX phân phối qua giá cả dịch vụ với khách hàng là Thành viên và khách hàng không là Thành viên, cuối năm mua quà cho thành viên. Bản thân thiết nghĩ làm như vây sẽ trở lại CÀO BẰNG, xoá nhoà TINH THẦN HỢP TÁC.

7. Liên doanh, liên kết : ngay từ khi ra đời, HTX EVERGROWTH đã đặt vấn đề liên doanh, liên kết để tiêu thụ sữa cho thành viên, nâng cao chất lượng con giống, ... như liên kết với các Cty như Cô gái Hà Lan, Vinamilk … Đề nâng cao chất lượng dịch vụ HTX đã có các chương trình hợp tác như : Chương trình bò sữa của tỉnh Sóc Trăng; Dự án của tổ chức Heifer và Dự án VCED (Nâng cao kỹ thuật chăn nuôi bò sữa cho thành viên, chú trọng vấn đề giảm tế bào soma trong sữa, Chăn nuôi thân thiện với môi trường, Nâng cao nhận thức bình đẳng nữ, nam cho thành viên HTX, nhân viên HTX, và lãnh đạo HTX, Tạo môi trường bình đẳng cho sự tham gia của nam và nữ trong các hoạt động HTX). Bên cạnh đó HTX đã đưa ra Đề án phát triển dịch vụ HTX với các nội dung như Sản xuất thức ăn tinh (Đã hoàn thành giai đoạn thử nghiệm, đang tiến hành lắp đặt nhà máy); Sản xuất thức ăn TMR (Đang thử nghiệm trồng bắp) và Chế biến các sản phẩm từ sữa (Đã hoàn thành bản thảo đề án và Gửi đến các bên liên quan trong đó có Socodevie).

8. Quản lý chất lượng sản phẩm dịch vụ của HTX, HTX quản lý chặc chẽ chất lượng sữa, ngay từ chất lượng con giống, thức ăn cho bò, phòng trừ dịch bệnh, quy trình chăn nuôi, thiết kết chuồng trại …. Bảo đảm sữa của thành viên là tốt nhất và chất lượng như nhau, thoã mãn yêu cầu của các Cty.

 

In Quay lại chia sẻ bài viết

Các tin khác